Meer werkdruk, afname arbomaatregelen en innovatie

Werkgevers signaleren een stijging van werkdrukrisico’s voor werknemers. Daarnaast nemen bedrijven nemen minder maatregelen op arbo- en verzuimbeleid. Ook neemt de innovatie af. Dit blijkt uit de Werkgevers Enquête Arbeid, WEA 2012, een onderzoek onder ruim 5.000 vestigingen van bedrijven en instellingen.
Werkdruk is een omvangrijk en groeiend risico volgens werkgevers. In 2012 benoemt 44% werkdruk als een belangrijk risico, tegenover 41% in 2010. Er is een groot verschil naar vestigingsgrootte en aard van het bedrijf: vergeleken met kleinere vestigingen rapporteren vooral werkgevers van grotere vestigingen vanaf vijftig werknemers, en vestigingen met een non-profit-karakter vaak de aanwezigheid van werkdrukrisico’s. In 2012 bedroeg dit circa 65%. Dat is zo’n 20% meer dan in kleinere vestigingen en profit-bedrijven.
Een belangrijk werkdrukrisico voor het ‘zittende’, overgebleven personeel is ontslag. Werkgevers die in 2012 ontslag doorvoerden vanwege bedrijfseconomische reden rapporteren relatief vaak werkdruk als een van de belangrijkste arbeidsrisico’s (53%). Bij bedrijven zonder recent ontslag om bedrijfseconomische reden, was dit werkdrukrisico aanwezig in 43% van de vestigingen. Het aantal vestigingen dat een bedrijfseconomische reden opvoerde voor het laatste ontslaggeval, steeg tussen eind 2010 en eind 2012 van 9% naar 13%. Relatief sterk was de toename in gezondheids- en welzijnszorg (van 3% naar 10%) en de handel (van 7% naar 14%).
Verder blijkt op het vlak van invoering van nieuwe arbo- en verzuimmaatregelen dat 37% van de vestigingen in 2012 géén nieuwe maatregelen trof in de voorgaande twee jaar – een substantieel verschil met de 30% in 2010. Bedrijven houden kennelijk de ‘hand op de knip’ als het gaat om investeringen in arbo- en verzuimbeleid.
Ook is er sprake van minder innovatie. In 2010 gat 60% nog aan dat de vestiging in de afgelopen twee jaar een nieuw of in belangrijke mate verbeterd product of dienst introduceerde, in 2012 was dit nog maar 55%. Ook was er een lichte afname in innovatie van het productieproces of dienstverlening (van 53% naar 51%). Kennelijk investeert men minder in een innovatieve ‘overlevingsstrategie’, terwijl dit op de langere termijn wellicht vruchten kan afwerpen.
De mate waarin het personeel gekwalificeerd was voor hun werk nam toe. Meer werkgevers vonden dat hun personeel wat betreft de kwalificaties en ervaring voldoende waren toegerust voor het werk. Dit steeg van 86% gemiddeld per vestiging in 2010 naar 90% in 2012. Een verklaring kan zijn dat de ‘zwakkere’ – minder gekwalificeerde – broeders zijn vertrokken. Ook bij ontslag om bedrijfseconomische reden gaven werkgevers vaker dan in 2010 aan dat werknemers te hoog zijn opgeleid voor hun taken (overscholing).
Bron: TNO, 17-07-2013