Meer bescherming voor erfgenamen

In een brief aan de Tweede Kamer schrijft staatssecretaris Teeven van Veiligheid en Justitie dat hij erfgenamen die onverwacht te maken krijgen met een schuld uit een erfenis, waarvoor zij met eigen geld aansprakelijk worden, tegemoet wil komen. Voorwaarde is wel dat hen niets te verwijten valt. Teeven reageert met de brief op het rapport ‘Erven zonder financiële zorgen’.
Volgens het huidige recht kan door de erfenis beneficiair te aanvaarden de erfgenaam voorkomen dat hij met zijn privévermogen aansprakelijk wordt voor schulden van de erflater. Hij verkrijgt namelijk alleen de goederen van de erfenis die zijn overgebleven na aftrek van de schulden. De erfgenaam hoeft dus nooit meer te betalen dan het vermogen dat is nagelaten.
Toch kunnen mensen in de problemen komen, zo bleek vorig jaar uit het rapport ‘Erven zonder financiële zorgen’ van de Radboud Universiteit Nijmegen en Netwerk Notarissen. Het gaat dan gevallen waarin een erfgenaam onverwacht, zonder dat hem hiervan een verwijt kan worden gemaakt, wordt geconfronteerd met een schuld waardoor de nalatenschap negatief wordt en hij alsnog met zijn privévermogen moet instaan voor hem eerder onbekende schulden van de erflater. Een erfgenaam heeft in dat geval vastgesteld dat hij eventuele andere schulden van de nalatenschap zonder meer kon voldoen uit het vermogen van de nalatenschap. Het zuiver aanvaarden van de nalatenschap was voor hem de beste keuze, omdat hij hierdoor op eenvoudige wijze de nalatenschap kan afwikkelen. Beneficiaire aanvaarding zou voor hem enkel tot onnodige kosten en lasten van een gerechtelijke vereffeningsprocedure leiden. De rapporteurs vinden dat een erfgenaam in deze – niet veel voorkomende – situatie tegen de onverwachte schuld dient te worden beschermd.
De staatssecretaris schrijft aan de Kamer dat hij deze opvatting deelt. Hij zal het voorstel van de rapporteurs overnemen en in de wet opnemen dat een erfgenaam in een dergelijke situatie alsnog de mogelijkheid krijgt om de kantonrechter om machtiging te vragen om de nalatenschap beneficiair te aanvaarden.
Wat betreft twee andere in het rapport gesignaleerde problemen – erfgenamen die in de financiële problemen door een onverkoopbare geërfde woning en de gebrekkige kennis bij erfgenamen omtrent de regels bij het verkrijgen van een erfenis – stelt Teeven het probleem van de onverkoopbaarheid van woningen thans een probleem van alle huizenbezitters is en niet alleen van erfgenamen. Daarom heeft het kabinet maatregelen genomen om de woningmarkt weer op gang te helpen. Om de kennis bij erfgenamen te vergroten, is de informatie op de website van de overheid www.rijksoverheid.nl uitgebreid over het verkrijgen van een erfenis. Zo zijn meer gegevens beschikbaar over de gevolgen van zuivere aanvaarding en negatieve nalatenschappen.
Bron: Rijksoverheid 11-03-2013; Min V&J 7-03-2013, 350292